Ostatniej nocy podczas wyjazdu kanioningowego na Teneryfę AD 2018 rozmawiamy o bezpieczeństwie naszych eskapad. Podsumowujemy wyjazd, który podobnie jak jego poprzednik – wyprawa do Omanu, nie wymagał  interwencji medycznych czy ratowniczych. Tym niemniej szacowanie ryzyka mam wciąż tak zakorzenione, że nawet w czasie wolnym od wyjazdów zachęca mnie do ciągłego analizowania zagrożeń, metod ich przeciwdziałania, reagowania i „odbudowy” dla zapewnienia większej skuteczności w każdym z tych trzech elementów z osobna i razem.

Szacowanie ryzyka w przytoczonym zakresie to jedno, drugie to nierówna walka z egoizmem tych, którzy liczą na ewentualną pomoc sami nie szkoląc się w jej efektywnym udzielaniu, trzecie to przekonanie, że mała lekka apteczka (może nawet jedna) „zaopatrzy” wszelkie działania, a zwłaszcza, że i tak na pewno nam się nic nie przydarzy – a klej kropelka, bandaż to panaceum nawet na urazy wielonarządowe (tym bardziej, że i tak nam się nic nie przydarzy, więc po co dźwigać więcej?).

Celem tego wpisu jest  upowszechnienie wiedzy i ujednolicenie standardów wyposażenia apteczek i sprzętu medycznego (głównie wśród uczestników naszych wyjazdów i osób z nami kooperujących). No bo przecież jaki sens miałby profesjonalnie zabezpieczony w sprzęt ratunkowy wyjazd czy wyprawa, bez świadomości wszystkich uczestników co wchodzi w skład poszczególnych zestawów „aptecznych” i do czego mogą posłużyć ich elementy? (pytanie retoryczne niestety).
I kolejne nasuwające się pytania: kto z zespołu, po jakim czasie, w oparciu o jakie środki „apteczne”, z jaką skutecznością rozpocznie akcje ratunkową, gdy wypadkowi lub nagłemu zachorowaniu ulegnie osoba/osoby odpowiedzialne za zabezpieczenie medyczne/ratownicze wyjazdu?

Poniżej zaprezentowane zostaną sety wyposażenia dla trzech rodzajów zastosowań:

1. MAŁA APTECZKA (OSOBISTA)

2. DUŻA APTECZKA (MOBILNA)

Oczywiście w zależności od miejsca działania, rodzaju działań, kwalifikacji poszczególnych członków zespołu oraz możliwości transportowych mogą one ulegać modyfikacjom, które powinny być każdorazowo omówione z osobą odpowiedzialną za bezpieczeństwo / ratownictwo / pierwszą pomoc (omówione, a następnie przestawione uczestnikom działań).

1. MAŁA APTECZKA (OSOBISTA)

Zestaw osobisty może/powinien być na wyposażeniu każdego uczestnika akcji kanioningowej lub jaskiniowej. Szczególnie gdy zespół nie działa w sposób zwarty np. poprzez rozciągnięcie lub na kilku odcinkach zadaniowych. Wielu doświadczonych kanionierów (nie tylko mających doświadczenia wypadkowe) uważa taki zestaw za standardowe wyposażenie swojego wora kanioningowego.

W małej apteczce znajduje  się  bardzo podstawowe wyposażenie, w tym środki ochrony osobistej jak para rękawiczek ochronnych, jednorazowa maseczka do prowadzenia sztucznego oddychania (RKO), bandaż elastyczny, mały opatrunek chłonny, folia NRC (koc ratunkowy). Zazwyczaj jest to jednak zestaw złożony z foli NRC, maseczki do RKO i pary rękawiczek ochronnych.

Pamiętajmy, że mała apteczka ma działać doraźnie i w razie wystąpienia wypadku powinna zostać w relatywnie krótkim czasie wsparta / wzmocniona lepiej wyposażoną, dużą apteczką (mobilną) i/lub wsparciem sprzętowym udzielonym przez zewnętrzne jednostki ratownicze.

2. DUŻA APTECZKA (MOBILNA)

Dobierając wyposażenie apteczki przeanalizowaliśmy kilka wypadków, w tym szczególnie te, których konsekwencją były urazy wielonarządowe i nagłe stany zagrożenia życia. Niestety, w tego typu sytuacjach małe apteczki nie są w stanie zapewnić adekwatnego do potrzeb wyposażenia i właściwie wesprzeć zespół niosący pomoc. Dla grupy do 8 (max 10) osób nasze wyjazdy/wyjścia zabezpiecza co najmniej jedna duża apteczka mobilna.

Poniżej znajdują się zdjęcia wyposażenia apteczki (w wersji AD 2017/18) dedykowanej działalności jaskiniowej i kanioningowej, w oparciu o którą prowadzone są szkolenia i zabezpieczanie działań.  Apteczka skierowana jest do uczestników szkoleń z zakresu pierwszej pomocy,  Ratowników KPP (Kwalifikowanej Pierwszej Pomocy) oraz Ratownicy ALS/ ITLS (Lekarze, Ratownicy Medyczni, Pielęgniarki – posiadający właściwe kwalifikację) – członków naszego teamu.

Latarka czołowa dedykowana apteczce – łatwo dostępna po otwarciu wodoszczelnego pojemnika.

UWAGA! – czołówka powinna być przed każdym wyjazdem zapakowana w taki sposób by uniknąć samoczynnego włączenia

rękawiczki ochronne (sześć par)

nożyczki ratownicze (cięcie pianki, butów, uprzęży, taśm, …)

maseczka ochronna RKO do prowadzenia wentylacji

pulsoksymetr (pomiar saturacji i tętna)

UWAGA! – baterie AAA sprawdzane przed każdym wyjazdem, urządzenie zapakowane w taki sposób, by uniknąć samoczynnego włączenia

stetoskop

zestaw rurek ustno-gardłowych (w rozmiarach dopasowanych do uczestników)

strzykawka i cewnik do odsysania (prymitywny ssak)

dwie folie NRC (koc pomoc)

kołnierz ortopedyczny

Uwaga! – warto zwrócić uwagę na nowe wytyczne ITLS w zakresie stosowania kołnierza ortopedycznego w następstwie urazów

 zestaw opatrunkowy

podstawowy zestaw środków farmakologicznych, gaziki do iniekcji i kaniula do odbarczenia odmy

opatrunek na oparzenia

szyna stabilizacyjna

lekka kamizelka ostrzegawcza z elementami odblaskowymi – m.in. do zapewnienia bezpiecznej współpracy ze śmigłowcem ratowniczym.

Waga dużej apteczki wynosi: 1850 gram (apteczka posiada dodatnią pływalność).

Warianty dodatkowe w jakie w zależności od sytuacji uzupełniana jest ww. apteczka:

2.1. Mały (lekki) telefon komórkowy

2.2.  Zestaw grzewczy (wkład/świeca do tzw. namiotu cieplnego / schronienia cieplnego)

Przygodne środki transportu do ewakuacji poszkodowanych: 

analizując i dopasowując tak wiele zmiennych, należy również pochylić się nad transportem sprzętu zarówno w miejsce prowadzenia działań (transport w miejsce wyprawy) jak i mobilności działań transportowych sprzętu oraz potencjalnych poszkodowanych w rejonie działań: